Testamente të ndryshme nga bashkëshortët për të njëjtën pasuri? Si e zgjidh ligji këtë situatë?
A mund të hartojnë bashkëshortët testamente të ndryshme për të njëjtën pasuri? Ky artikull shpjegon si e trajton Kodi Civil këtë situatë, kur zbatohen testamentet, si ndahet pasuria dhe pse roli i avokatit është thelbësor për mbrojtjen e të drejtave të trashëgimtarëve.
Testamenti është shprehja e fundit e vullnetit të një personi për mënyrën se si do të trashëgohet pasuria e tij. Megjithatë, në praktikë lindin shpesh pyetje kur dy bashkëshortë kanë hartuar testamente të ndryshme për të njëjtën pasuri, duke caktuar trashëgimtarë të ndryshëm.
Në pamje të parë, kjo situatë mund të duket si një konflikt midis dy testamenteve, por nga pikëpamja juridike zgjidhja është më e qartë sesa mendohet.
A mund të hartojnë bashkëshortët testamente të ndryshme?
Po. Çdo bashkëshort ka të drejtë të hartojë testamentin e tij dhe të vendosë se kujt do t’ia lërë pjesën e pasurisë që i përket.
Nëse pasuria është në bashkëpronësi, secili disponon vetëm mbi pjesën e tij takuese. Kjo do të thotë se asnjëri bashkëshort nuk mund të lërë me testament pjesën që i takon bashkëshortit tjetër.
Për këtë arsye, ekzistenca e dy testamenteve të ndryshme nuk i bën ato automatikisht të papajtueshme dhe as nuk sjell pavlefshmëri të njërit prej tyre.
A prevalon një testament ndaj tjetrit?
Në parim, jo.
Ligji nuk parashikon që testamenti i njërit bashkëshort të ketë përparësi ndaj testamentit të bashkëshortit tjetër vetëm për faktin se është hartuar më parë ose sepse njëri prej tyre ka ndërruar jetë përpara tjetrit.
Çdo testament prodhon efektet e tij juridike vetëm mbi pasurinë që i përkiste testatorit në momentin e hapjes së trashëgimisë.
Prandaj, nëse secili bashkëshort ka disponuar vetëm mbi pjesën e tij, të dy testamentet mund të zbatohen paralelisht, duke respektuar të drejtat e secilit trashëgimtar.
Kufizimet që vendos ligji
Liria për të disponuar me testament nuk është absolute.
Kodi Civil kërkon që testamenti:
- të hartohet në formën e parashikuar nga ligji;
- të jetë shprehje e lirë e vullnetit të testatorit;
- të mos cenojë rezervën ligjore të trashëgimtarëve që mbrohen nga ligji.
Nëse këto kushte nuk respektohen, testamenti mund të kundërshtohet dhe të shqyrtohet nga gjykata.
Si ndahet pasuria?
Pas hapjes së trashëgimisë, trashëgimtarët mund të bien dakord për ndarjen e pasurisë nëpërmjet një marrëveshjeje përpara noterit.
Nëse nuk arrihet marrëveshje, është gjykata ajo që vendos mënyrën e pjesëtimit, duke analizuar:
- statusin juridik të pasurisë;
- pjesët takuese të secilit bashkëpronar;
- vlefshmërinë e testamenteve;
- të drejtat e trashëgimtarëve ligjorë dhe testamentarë.
Qëllimi është që të respektohet njëkohësisht vullneti i testatorëve dhe dispozitat detyruese të ligjit.
Roli i avokatit është vendimtar
Mosmarrëveshjet mbi testamentet dhe trashëgiminë janë ndër çështjet më komplekse të së drejtës civile. Shpesh, një interpretim i gabuar i ligjit ose mungesa e dokumentacionit të nevojshëm mund të çojë në procese gjyqësore të gjata dhe konflikte familjare.
Për këtë arsye, asistenca e një avokati është thelbësore në çdo fazë të procedurës.
Avokati analizon regjimin juridik të pasurisë, verifikon vlefshmërinë e testamentit, kontrollon nëse është respektuar rezerva ligjore, këshillon mbi të drejtat e secilit trashëgimtar dhe përfaqëson klientin pranë noterit apo gjykatës. Gjithashtu, ai ndihmon në gjetjen e zgjidhjeve ligjore që shmangin konfliktet e panevojshme dhe mbrojnë interesat pasurore të palëve.
Në çështjet e trashëgimisë nuk mjafton vetëm ekzistenca e një testamenti. Interpretimi i tij, raporti me pasurinë në bashkëpronësi dhe respektimi i dispozitave të Kodit Civil kërkojnë analizë profesionale dhe mbështetje të specializuar juridike.
Kontaktoni “Avokat & Law Firm” për këshillim dhe përfaqësim ligjor në çështjet e trashëgimisë, testamentit, ndarjes së pasurisë dhe zgjidhjes së mosmarrëveshjeve ndërmjet trashëgimtarëve.