Pjesëtimi i pasurisë kur bashkëpronarët nuk bien dakord
Artikulli trajton të drejtën e bashkëpronarit për të kërkuar pjesëtimin e pasurisë së trashëguar edhe pa miratimin e familjarëve të tjerë, mënyrat e ndarjes dhe mbrojtjen ligjore të të drejtave të secilit bashkëpronar.
Kur një pronë trashëgohet nga disa familjarë, jo gjithmonë është e lehtë të arrihet një marrëveshje për ndarjen e saj. Mund të ndodhë që njëri prej trashëgimtarëve të dëshirojë ta shesë pronën, ndërsa të tjerët të mos pranojnë. Këto mosmarrëveshje shpesh zgjasin me vite dhe krijojnë vështirësi në përdorimin dhe administrimin e pasurisë. Megjithatë, ligji shqiptar nuk e detyron një bashkëpronar të mbetet përgjithmonë në bashkëpronësi kundër vullnetit të tij.
Çdo bashkëpronar ka të drejtë të kërkojë pjesëtimin e pasurisë së përbashkët, edhe nëse bashkëpronarët e tjerë nuk janë dakord, përveç rasteve kur pjesëtimi dëmton së tepërmi qëllimin e sendit ose ndalohet nga ligji. Fillimisht, ndarja mund të bëhet me marrëveshjen e të gjithë bashkëpronarëve, në formën e aktit noterial për pasuritë e paluajtshme. Kur marrëveshja nuk arrihet, secili prej tyre mund t’i drejtohet gjykatës. Në këtë proces duhet të përfshihen të gjithë bashkëpronarët. Avokati shqyrton dëshminë e trashëgimisë dhe dokumentet e pronësisë, verifikon pjesën që i takon klientit dhe përgatit kërkesën për pjesëtimin e pasurisë.
Mënyra e ndarjes varet nga mundësia për ta pjesëtuar pronën fizikisht. Nëse kjo është e mundur, gjykata mund të vendosë ndarjen në natyrë, duke respektuar pjesën e secilit bashkëpronar. Kur prona nuk mund të ndahet, gjykata mund të urdhërojë shitjen e saj në ankand dhe ndarjen e vlerës sipas pjesëve përkatëse. Një alternativë tjetër është që pasuria t’i lihet njërit ose disa bashkëpronarëve, të cilët duhet të kompensojnë financiarisht të tjerët. Për banesën që nuk mund të ndahet në natyrë, ligji parashikon mundësinë që ajo t’i lihet bashkëpronarit që banon aty ose që ka më shumë nevojë për të. Në këto raste, avokati ndihmon klientin të kuptojë alternativat ligjore dhe të mbrojë interesat e tij gjatë procesit gjyqësor.
Një situatë tjetër që haset shpesh është kur njëri prej familjarëve e përdor i vetëm pronën e trashëguar, ndërsa bashkëpronarët e tjerë nuk përfitojnë nga pjesët që u takojnë. Në këtë rast, bashkëpronari që përdor sendin e përbashkët vetëm për vete mund të detyrohet t’u paguajë të tjerëve shpërblim për përdorimin e pjesëve të tyre, nga dita e njoftimit me shkrim ose e paraqitjes së padisë. Gjithashtu, nëse një bashkëpronar dëshiron t’ia shesë pjesën e tij një personi të tretë, duhet të njoftojë paraprakisht bashkëpronarët e tjerë, të cilët kanë të drejtën e parablerjes brenda afatit prej tre muajsh. Avokati vlerëson nëse këto të drejta janë cenuar dhe çfarë kërkesash mund të paraqiten për mbrojtjen e tyre.
Pjesëtimi i pasurisë së trashëguar nuk është gjithmonë një çështje e thjeshtë, veçanërisht kur përfshihen disa familjarë, dokumente të vjetra pronësie dhe interesa të ndryshme. Për këtë arsye, përpara nisjes së procedurës është e rëndësishme të merret këshillim ligjor. Avokati analizon dokumentacionin, përcakton të drejtat e klientit, përgatit kërkesëpadinë dhe e përfaqëson atë përpara gjykatës, me qëllim që pjesa që i takon të mbrohet në përputhje me ligjin.
Mospajtimi i familjarëve nuk mund t’i mohojë një bashkëpronari të drejtën për të kërkuar pjesën e tij. Ligji parashikon zgjidhje edhe kur nuk arrihet marrëveshje, ndërsa ndihma e një avokati mund të jetë vendimtare për të zgjedhur rrugën e duhur dhe për të shmangur zvarritjen e mëtejshme të konfliktit.
Për këshillim dhe përfaqësim ligjor në çështje që lidhen me trashëgiminë, bashkëpronësinë dhe pjesëtimin e pasurisë, mund të drejtoheni pranë Avokat & Law Firm