Autorizimi për lëvizjen e fëmijës jashtë Shqipërisë kur njëri prind refuzon pëlqimin

Kur njëri prind refuzon të japë autorizimin për daljen e fëmijës jashtë shtetit: Zgjidhja që ofron ligji dhe roli i avokatit

Pas zgjidhjes së martesës ose ndërprerjes së bashkëjetesës, marrëdhëniet midis prindërve jo gjithmonë arrijnë të ruhen në mënyrë harmonike. Shpesh, mosmarrëveshjet që lindin mes tyre reflektohen edhe në vendimmarrjet që lidhen me fëmijën, duke krijuar situata ku njëri prind pengon ose refuzon të japë autorizimin e nevojshëm për daljen e të miturit jashtë territorit të Republikës së Shqipërisë.

Në praktikën gjyqësore, këto janë ndër rastet më të shpeshta që paraqiten pranë gjykatave familjare. Megjithatë, ligji shqiptar nuk lejon që e drejta e fëmijës për zhvillim, edukim, shkollim apo integrim social të mbetet peng i mosmarrëveshjeve mes prindërve.

Pikërisht për këto situata, legjislacioni ka parashikuar një procedurë të posaçme gjyqësore, nëpërmjet së cilës gjykata mund të zëvendësojë pëlqimin e munguar të njërit prind dhe të autorizojë lëvizjen e fëmijës jashtë shtetit, kur kjo rezulton në interesin më të lartë të tij.

Përse kërkohet autorizimi i të dy prindërve?

Përgjegjësia prindërore nuk përfundon me divorcin. Edhe pas ndarjes, të dy prindërit vazhdojnë të kenë të drejta dhe detyrime ndaj fëmijës së tyre.

Për këtë arsye, për vendime të rëndësishme që lidhen me jetën e të miturit, ligji kërkon pëlqimin e të dy prindërve. Dalja e fëmijës jashtë shtetit konsiderohet një nga këto vendime.

Por çfarë ndodh kur njëri prind refuzon pa arsye të japë autorizimin?

A duhet që fëmija të humbasë mundësinë për të vazhduar shkollimin, për të udhëtuar me prindin kujdestar, për të marrë trajtim mjekësor apo për të zhvilluar jetën e tij normale vetëm për shkak të një konflikti mes të rriturve?

Përgjigjja e ligjit është e qartë: jo.

Si ndërhyn gjykata?

Kodi i Familjes dhe Ligji Nr.18/2017 “Për të Drejtat dhe Mbrojtjen e Fëmijës” parashikojnë se kur prindërit nuk bien dakord për një çështje që prek interesat e fëmijës, është gjykata ajo që vendos.

Në këto raste, prindi me të cilin jeton fëmija ose prindi që ka nevojë për autorizimin, mund t’i drejtohet gjykatës me kërkesë-padi, duke kërkuar që vendimi gjyqësor të zëvendësojë pëlqimin e munguar të prindit tjetër.

Gjykata nuk analizon nëse njëri prind “fiton” apo “humb” konfliktin. Ajo shqyrton vetëm një element: interesin më të lartë të fëmijës.

Nëse rezulton se lëvizja jashtë shtetit është e dobishme për edukimin, jetën sociale, shëndetin ose mirëqenien e të miturit, gjykata mund të autorizojë daljen e tij edhe pa pëlqimin e prindit tjetër.

Çfarë provash duhen paraqitur?

Kjo është faza ku procedura ligjore merr rëndësi të veçantë.

Gjykata nuk mund të vendosë vetëm mbi pretendime. Ajo duhet të mbështetet në prova konkrete që tregojnë situatën reale të fëmijës.

Mund të paraqiten: vendimi i divorcit; vendimi që ka lënë fëmijën për rritje dhe edukim pranë njërit prind; dokumente shkollore; dokumente mjekësore;

Sa më e plotë të jetë panorama e paraqitur para gjykatës, aq më i qartë bëhet vlerësimi mbi nevojën e autorizimit.

Roli vendimtar i avokatit

Në këtë procedurë, avokati nuk ka vetëm funksionin e hartimit të kërkesë-padisë.

Ai është profesionisti që ndërton të gjithë mekanizmin juridik të mbrojtjes së interesit të fëmijës.

Avokati identifikon bazën ligjore të kërkesës, mbledh provat e nevojshme, organizon dokumentacionin, përgatit argumentimin juridik dhe siguron që çdo element i rëndësishëm për jetën e të miturit të paraqitet para gjykatës.

Shpesh, prindërit e përjetojnë këtë proces me ngarkesë emocionale, pasi bëhet fjalë për fëmijën e tyre. Pikërisht në këto momente, avokati shndërrohet në garantin që çështja të trajtohet mbi baza ligjore dhe jo emocionale.

Një përfaqësim profesional mund të bëjë diferencën mes një kërkese të pambështetur dhe një dosjeje të argumentuar juridikisht, e cila i mundëson gjykatës të marrë një vendim të drejtë dhe në përputhje me ligjin.

Interesi i fëmijës mbi çdo mosmarrëveshje

Parimi që udhëheq çdo vendim të gjykatës në këto raste është se fëmija nuk duhet të bëhet viktimë e konflikteve midis prindërve.

Mosmarrëveshjet personale nuk mund të përdoren për të kufizuar të drejtën e fëmijës për arsimim, zhvillim, kujdes shëndetësor apo integrim social.

Kur njëri prind refuzon autorizimin pa arsye objektive dhe ky refuzim dëmton interesat e fëmijës, ligji i jep gjykatës mundësinë të ndërhyjë dhe të garantojë që e ardhmja e të miturit të mos mbetet peng i konfliktit familjar.

Në fund të fundit, qëllimi i procedurës nuk është të favorizojë njërin prind ndaj tjetrit. Qëllimi i saj është të mbrojë fëmijën. Dhe pikërisht në këtë mision bashkohen ligji, gjykata dhe avokati: për të siguruar që interesi më i lartë i të miturit të mbetet gjithmonë prioriteti kryesor.

Nëse po përballeni me refuzimin e autorizimit për daljen e fëmijës jashtë shtetit ose me mosmarrëveshje të tjera që lidhen me përgjegjësinë prindërore, këshillimi dhe përfaqësimi nga një avokat i specializuar mund të jetë vendimtar për mbrojtjen e interesit më të lartë të fëmijës. Për informacion dhe asistencë ligjore, kontaktoni “Avokat & Law Firm”.